Follow Legal » Startup » Rejestracja znaku towarowego w praktyce

W jednym z ostatnich artykułów Znak towarowy – co to takiego, omawiałam podstawowe zagadnienia związane ze znakami towarowymi. Jak wiemy znak towarowy, zabezpieczony w odpowiedni sposób, może przynieść wiele wymiernych korzyści dla przedsiębiorstwa. Musimy jednak pamiętać, że samo stworzenie znaku towarowego to nie wszystko. Podjęcie decyzji o zarejestrowaniu znaku jest jedną z kluczowych decyzji podejmowanych przez przedsiębiorców i o dziwo przy jej podejmowaniu może nasunąć się wiele dodatkowych pytań i wątpliwości. W poniższym opracowaniu wskażę na co trzeba zwrócić uwagę dokonując rejestracji znaku oraz wyjaśnię najbardziej popularne wśród przedsiębiorców wątpliwości.

Z tego artykułu dowiesz się:  

Jaką ochronę wybrać – możliwe obszary ochrony znaku towarowego

Przedsiębiorca podejmując decyzje o rejestracji znaku, ma za sobą jedną z kluczowych decyzji. Kolejną jaką musi podjąć, to wybór ochrony wybranego znaku towarowego. Wybór ochrony to kwestia indywidualna każdego przedsiębiorcy. Przedsiębiorca kierując się wyborem powinien przeanalizować jakie usługi lub towary oferuje, jaka jest skala jego działalności i jaka właściwie ochrona znaku jest niezbędna dla jego przedsiębiorstwa. Przedsiębiorca podejmując decyzje nie powinien pomijać kwestii rozwoju swojego przedsiębiorstwa w przyszłości.

Co to jest klasa ochrony znaku i dlaczego należy ją wskazać?

Dla zobrazowania tematu –  klasy ochrony przy rejestracji znaku towarowego można porównać do polskiej klasyfikacji PKD. Klasy towarów i usług  definiuje tzw. klasyfikacja nicejska zarządzana przez Światową Organizację Własności Intelektualnej stanowiąca klasyfikację towarów i usług dla zgłoszeń znaków towarowych w krajach, które przystąpiły do porozumienia nicejskiego z 15 czerwca 1957 roku. Warto wspomnieć, że do porozumienia przystąpiła również Polska. Klasyfikacja ochrony składa się z 45 klas. Klasy od 1 do 24 dotyczą towarów, a klasy od 35 do 45 przypisane są usługom.Klasy wskazuje się w celu objęcia ochroną zgłaszanego znaku towarowego. Trzeba pamiętać, że jeśli jakaś klasa nie zostanie wskazana w zgłoszeniu to znak nie zostanie w tym zakresie objęty ochroną. Wybór każdej kolejnej klasy wiąże się z koniecznością dokonania opłaty za rejestrację.Aby zastrzeżenie ochrony było skuteczne należy wskazać nie tylko klasy towarowe dla zgłaszanego znaku towarowego. Musimy również wskazać co się w nich dokładnie znajduje. Dla uproszczenia można wskazać, że zastrzegamy znak towarowy w branży w jakiej się poruszamy i działamy.

Czy wiesz, że…
To właśnie od dobrze i rzetelnie przygotowanego wykazu towarów i usług zależy siła ochrony znaku towarowego.

Dla zobrazowania sytuacji można stwierdzić, że np. słowny znak “xxx” może być znakiem towarowym zarówno dla restauracji jaki i dla sklepu odzieżowego (różne obszary działania danego przedsiębiorstwa). Przykładem takiej sytuacji jest marka Kruk. Markę tę znamy jako przedsiębiorstwo zajmujące się sprzedażą biżuterii, jaki i przedsiębiorstwo zajmujące się obrotem finansami. Branże te nie są ze sobą powiązane, a wybrany znak może zostać zastrzeżony dla usługi, którą przedsiębiorca dostarcza i z którą jest kojarzony. Czy Klient decydując się na wybór usług z jakich chciałby skorzystać dokonałby pomyłki przy wyborze? Odpowiedź brzmi – raczej nie  – bo klient wie z jakiej usługi chce skorzystać. Trzeba wskazać, że Urząd Patentowy RP dokonując rejestracji znaku towarowego za każdym razem bierze pod uwagę czy identyczne lub podobne znaki mają różne przeznaczenie w ochronie i dotyczą różnych usług.

Procedura rejestracji znaku w Polsce

Prawo ochronne udzielone przez Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej (dalej: Urząd) na znak towarowy ma terytorialny charakter. Co to właściwie oznacza? Jest ono skuteczne wyłącznie w granicach terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Za rejestrację znaków towarowych na terenie Polski odpowiada Urząd. Dla zobrazowania formalizmu procedury związanej z rejestracją znaku towarowego poniżej przedstawię dla przykładu wszystkie etapy związane z procedurą rejestracji znaku w Polsce.

  1. Krok pierwszy

Wypełnienie odpowiedniego formularza rejestracyjnego wraz z dołączeniem odpowiednich dokumentów zgłoszeniowych. Komplet wymaganej dokumentacji jest dostępny na stronie Urzędu w zakładce Formularze do wydruku.Zgłoszenia znaku towarowego na terenie Polski należy dokonać bezpośrednio w Urzędzie jednym z następujących sposobów:

  • drogą elektroniczną poprzez stronę internetową Urzędu
  • pocztą.

Złożony wniosek podlega weryfikacji przez Urząd pod względem formalno – prawnym (Urząd sprawdza m.in. czy została dokonana opłata za zgłoszenie). Jednocześnie zgłoszenie zostaje ujawnione w zewnętrznej bazie znaków towarowych prowadzonej przez Urząd, nie później niż w terminie 2 miesięcy od daty zgłoszenia.

  1. Krok drugi

Badanie przez Urząd czy nie istnieją bezwzględne przesłanki odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy (katalog ten dla przypomnienia znajduje się w art. 129 1 ustawy Prawo własności przemysłowej).

W przypadku, gdy Urząd stwierdzi ich istnienie, wyda decyzję o odmowie udzielenia prawa ochronnego w odniesieniu do całości lub części żądanego zakresu ochrony. W przypadku gdy nasz wniosek przejdzie pozytywnie oba procesy weryfikacyjne, informacja o dokonanym zgłoszeniu znaku towarowego zostanie opublikowana w Biuletynie Urzędu. Po ogłoszeniu zacznie biec nieprzywracalny 3 miesięczny termin do złożenia sprzeciwu. Co to za okres? W terminie 3 miesięcy od daty ogłoszenia w Biuletynie Urzędu informacji o zgłoszeniu, osoby trzecie będą mogły wnieść sprzeciw wobec zgłoszenia znaku towarowego.W przypadku gdy osoba trzecia wniesie sprzeciw, Urząd zawiadamia o fakcie wniesienia sprzeciwu przedsiębiorcę składającego wniosek oraz osobę, która wniosła sprzeciw. W przesłanej do stron informacji Urząd jednocześnie wskazuje o możliwości ugodowego rozwiązania sporu. Termin na ugodowe rozwiązanie sporu wynosi 2 miesiące. Termin ten może być przedłużony na zgodny wniosek stron do 6 miesięcy. W przypadku, gdy strony nie dojdą do porozumienia, Urząd przystąpi do rozstrzygnięcia sprzeciwu i wyda decyzję o oddaleniu sprzeciwu lub uznaniu go za zasadny w całości lub części.

  1. Krok trzeci

Ostatnim etapem rejestracji jest wydanie przez Urząd decyzji o udzieleniu, bądź odmowie udzielenia prawa ochronnego.Po uzyskaniu rejestracji należy pamiętać o monitorowaniu bazy znaków towarowych, aby upewnić się, że nikt nie wkracza w sferę naszych praw do znaku towarowego. Prawo ochronne na znak towarowy udzielane jest na okres 10 lat –  przed upływem tego okresu należy pamiętać o przedłużeniu okresu ochrony dla naszego znaku towarowego.

Procedura rejestracji znaku na terenie Unii Europejskiej

Unijny znak towarowy, zapewnia ochronę we wszystkich państwach członkowskich Unii Europejskiej. Za rejestrację unijnych znaków towarowych odpowiada Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO) z siedzibą w Alicante (Hiszpania)Rejestracja, dokonana w jednym z urzędowych języków UE (angielski, francuski, hiszpański), zapewnia właścicielowi wyłączne prawo we wszystkich obecnych i przyszłych państwach członkowskich Unii Europejskiej.

Unijny znak towarowy może zostać zgłoszony do rejestracji samodzielnie przez zgłaszającego bądź też przez jego pełnomocnika. Ustanowienie pełnomocnika jest obowiązkowe wyłącznie dla wnioskodawców będących osobami fizycznymi lub prawnymi nie mającymi stałego miejsca zamieszkania lub głównego miejsca prowadzenia działalności lub rzeczywistego i poważnego przedsiębiorstwa przemysłowego lub handlowego na terenie Unii Europejskiej.

Zgłoszenia unijnego znaku towarowego należy dokonać bezpośrednio w EUIPO lub w jeden z następujących sposobów:

  • drogą elektroniczną poprzez stronę internetową Urzędu
  • pocztą na adres EUIPO – Avenida de Europa 4, 03008 Alicante
  • osobiście w recepcji Urzędu EUIPO w Alicante
  • faksem.

Przedsiębiorca wybierając zgłoszenie drogą elektroniczną może dokonać rejestracji  w trybie zwykłym lub przyspieszonym (Fast Track).

Tryb przyspieszony (Fast Track) – zgłoszeniom, które spełniają określone warunki, może zostać nadany szybszy bieg, przez co zostaną opublikowane w czasie o ponad połowę krótszym niż w przypadku zgłoszeń w trybie zwykłym. Aby nasze zgłoszenie kwalifikowało się do rozpatrzenia w trybie Fast Track, spełnione muszą być dwa główne warunki:

  • towary i usługi, do których odnosić się będzie dany znak towarowy, należy wybrać z bazy danych terminów już zaakceptowanych przez EUIPO. Formularz online ma pomóc zgłaszającemu w dokonaniu wyboru, tak aby zgłoszenie kwalifikowało się do rozpatrzenia w trybie Fast Track.
  • opłatę należy uiścić z góry – zgłoszenia rozpatrywane są dopiero wtedy, gdy opłata zostanie uiszczona. O ile opłatę wniesiono niezwłocznie oraz nie wystąpiły błędy w chwili dokonywania zgłoszenia i podczas jego rozpatrywania, zgłoszeniu nadany zostanie tryb przyspieszony.

Tryb zwykły – jeżeli zgłaszający chce przedłożyć własny wykaz towarów i usług, zgłosić wspólny znak towarowy, zgłosić zastrzeżenie dotyczące przekształcenia międzynarodowego znaku towarowego lub dostarczyć wielojęzyczne elementy znaku w dwóch językach zgłoszenia, konieczne w takich przypadkach jest skorzystanie z formularza zaawansowanego.

Formularz Fast Track jak i formularz zaawansowany dostępne są tutaj.

Tak jak w przypadku znaku towarowego zastrzeżonego na terytorium Polski, unijny znak zachowuje ważność przez 10 lat i można go przedłużać bezterminowo, każdorazowo o 10 lat.

Zastrzeżenie znaku towarowego międzynarodowego

Ostatnim możliwym wyborem ochrony znaku towarowego naszego przedsiębiorstwa jest ochrona międzynarodowa. Zgłoszenia dokonuje się do Biura Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (WIPO) w Genewie w Szwajcarii. Zgłoszenie do WIPO powodujemożliwość uzyskania ochrony w wielu krajach jednocześnie.

W przypadku chęci uzyskania ochrony międzynarodowej nie robi się nowego zgłoszenia, a niejako rozszerza się ochronę znaku już zarejestrowanego. Co to właściwie oznacza? Przedsiębiorca w pierwszej kolejności swój znak musi zastrzec w Polsce lub Unii Europejskiej. Aby skorzystać z systemu madryckiego ochrony znaku towarowego (bo tak właśnie o nim potocznie się mówi), kraj w którym zależy Ci na ochronie musi znajdować się na liście państw, które przystąpiły do protokołu madryckiego.

O rejestrację międzynarodową znaku towarowego może ubiegać się każda osoba fizyczna lub prawna przynależna do Polski lub zrównana w prawach z przynależnymi do Polski (tzn. taka, która ma w Polsce miejsce stałego zamieszkania albo rzeczywiste i poważne przedsiębiorstwo przemysłowe lub handlowe, które odpowiada wymogom prawa krajowego), o ile zgłaszany znak towarowy został uprzednio zarejestrowany lub zgłoszony na rzecz tej osoby w Urzędzie Patentowym RP. Postępowanie związane z rejestracją międzynarodową może być prowadzone przez zgłaszającego lub pełnomocnika. Więcej informacji o rejestracji międzynarodowej można znaleźć również na stronie EUIPO.

Zgłoszenie międzynarodowe tak jak przy zgłoszeniu na terenie Polski czy Unii Europejskiej powinno zawierać: wskazanie znaku, który musi być identyczny z tym zgłoszonym w rejestracji podstawowej lub zgłoszeniu podstawowym znaku, a także wykaz towarów i usług, które mają zostać objęte ochroną, sklasyfikowane zgodnie z Międzynarodową klasyfikacją towarów i usług (klasyfikacja nicejska).

Zgłoszenie międzynarodowe powinno być złożone na dedykowanym do tego formularzu Formularzu MM2. Skuteczność złożonego wniosku międzynarodowego, uzależniona jest od uprzednio zarejestrowanego lub złożonego wniosku w kraju „macierzystym” . Dopiero w dalszej kolejności można złożyć wniosek międzynarodowy, który składa się za pośrednictwem tego samego urzędu. Urząd poświadczy złożony wniosek i przekaże go do WIPO.

Gdzie sprawdzę czy znak towarowy został już zarejestrowany

Przed przystąpieniem do procedury rejestracji znaku, zachęcam, aby każdy przedsiębiorca dokonał weryfikacji, czy wybrany znak czy też nazwa nie została już uprzednio zarejestrowana. Takiej weryfikacji można dokonać w ogólno dostępnych rejestrach:

Opłaty związane z procedurą rejestracji

Poniżej dla zobrazowania kosztów jakie przedsiębiorca będzie musiał ponieść w związku rejestracji znaków towarowych przedstawiam wykaz głównych opłat:

Opłaty za rejestrację znaku na terenie Polski

  • 400 PLN – zgłoszenie znaku towarowego w jednej klasie towarowej
    (w wersji elektronicznej) lub
  • 450 PLN – zgłoszenie znaku towarowego w jednej klasie towarowej
    (w wersji tradycyjnej)
  • 120 PLN – dopłata za każdą klasę powyżej 1 podstawowej
  • 100 PLN – dopłata za oświadczenie o korzystaniu z pierwszeństwa
  • 90 PLN – opłata za publikację zarejestrowanego znaku

Opłaty za rejestrację znaku na terenie Unii Europejskiej

  • 1 000 EUR – za zgłoszenie tradycyjne
  • 850 EUR – za zgłoszenie online
  • 50 EUR – dopłata za drugą klasą towarów i usług
  • 150 EUR – dopłata za trzecią i każdą kolejną klasę towarów i usług.

Opłaty za rejestrację znaku międzynarodowego

  • Opłata podstawowa za zgłoszenie i ochronę do trzech klas towarowych:
    • 653 CHF -jeżeli znak nie jest przedstawiony w kolorach
    • 903 CHF – jeżeli znak jest przedstawiony w kolorach
  • 100 CHF – za każdą klasę powyżej trzeciej –
  • 100 CHF- za każde wskazane państwo członka porozumienia

Należy pamiętać, że niektóre kraje ustanowiły własne opłaty indywidualne. Przed przystąpieniem do rejestracji znaku opłaty należy zweryfikować aby po pierwsze prawidłowo oszacować kosztowność procesu rejestracji, a po drugie uiścić opłaty w wymaganej wysokości.Jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości związane z rejestracją znaku, w jaki sposób przebiega proces rejestracji i z jakiej ochrony dla marki najlepiej skorzystać (polskiej, na terenie UE czy też poza terenem UE) zapraszam do kontaktu z naszymi ekspertami.


Karolina Wolny

Radca prawny